Acrylamide en recente Europese Wetgeving

11 april 2018 - Acrylamide wordt gevormd tijdens verhitting (frituren, roosteren, bakken, grillen, barbecueën) van voedingsmiddelen boven de 120°C. Het ontstaat door een reactie van het aminozuur asparagine met suikers. Deze reactie staat bekend als de Maillard-reactie en zorgt onder andere voor bruinkleuring en smaak. 

Acrylamide komt in een groot aantal producten voor, zowel in industrieel als in thuis bereide producten zoals patat, gebakken aardappelen, chips, brood, crackers, toast, koekjes en ontbijtgranen. In koffie wordt acrylamide gevormd tijdens het branden. Acrylamide komt al eeuwenlang voor in onze voeding, waarschijnlijk al vanaf het moment dat mensen begonnen met het verhitten van voedsel. 

Een wetsvoorstel van de Europese Commissie om de verlaging van acrylamide in voedsel vast te leggen in regelgeving is op 11 december 2017 ingegaan en vanaf 11 april 2018 van kracht. 

Wat houdt de wet in?
De EU-verordening 2017/2158 bevat een reeks maatregelen die levensmiddelenbedrijven moeten toepassen om het gehalte aan acrylamide te verminderen met als doel het acrylamidegehalte te verlagen tot een zo laag mogelijk niveau. Het is niet mogelijk acrylamide vorming volledig te voorkomen.
De Commissie Verordening kent voor verschillende productgroepen zogenaamde benchmarks of referentieniveaus. Voor koffie is de benchmark 400 μg/kg voor gemalen koffie en bonen en 850 μg/kg voor instant koffie. Deze waarden zijn geen maximale limieten. De referentieniveaus zijn prestatie-indicatoren aan de hand waarvan de doeltreffendheid van de acrylamide verlagende maatregelen kan worden geverifieerd. De waardes zijn vastgelegd op basis van beschikbare data verzameld door European Food Safety Authority (EFSA). In de verordening is voor elke productgroep een lijst van mogelijke acrylamide verlagende maatregelen opgenomen. 

Wat doet de levensmiddelenindustrie om het acrylamidegehalte terug te dringen?
De levensmiddelenindustrie heeft onderzoeks- en ontwikkelingsprogramma’s opgezet om te onderzoeken hoe het acrylamidegehalte in producten gereduceerd kan worden. De uitkomsten van deze onderzoeken worden sinds 2006 verspreid via de zogenoemde FoodDrinkEurope Acrylamide Toolbox. Deze Toolbox van FoodDrinkEurope, de Europese koepelorganisatie van de levensmiddelenindustrie, bevat mogelijke manieren (Good Manufacturing Practices - GMP) om de vorming van acrylamide te beperken. De Toolbox wordt door de Europese Commissie aangehaald als het instrument tot beperking van acrylamidevorming, zie hiervoor haar webpagina: http://ec.europa.eu/food/safety/chemical_safety/contaminants/catalogue/acrylamide_en. Via deze site kan de Toolbox gratis worden gedownload.


Deze informatie is bedoeld voor gezondheidsprofessionals. © 2015, Kenniscentrum Koffie en Gezondheid